Czy zastanawia\u0142e\u015b si\u0119 kiedy\u015b dlaczego niekt\u00f3re osoby, z kt\u00f3rymi pracujesz lub wsp\u00f3\u0142pracujesz budz\u0105 Twoje zaufanie od pierwszych chwil, a inne powoduj\u0105 irytacj\u0119 lub wp\u0142ywaj\u0105 negatywnie na Twoje samopoczucie lub nastr\u00f3j? Jak to jest, \u017ce niekt\u00f3rzy s\u0105 w stanie przekona\u0107 Ci\u0119 do swojego pomys\u0142u w sekund\u0119 a innym nie udaje si\u0119 to przez d\u0142ugi czas lub wcale. Dlaczego tak trudno Ci si\u0119 czasami dogada\u0107 z prze\u0142o\u017conymi, wsp\u00f3\u0142pracownikami, je\u015bli rzecz dotyczy tej samej sprawy, a zupe\u0142nie inaczej j\u0105 postrzegacie?<\/p>\n
Jak\u0105 rol\u0119 w tym wszystkim odgrywa osobowo\u015b\u0107 i co zrobi\u0107 je\u015bli na swojej drodze napotkasz osob\u0119 z zaburzon\u0105 osobowo\u015bci\u0105? Zacznijmy od tego czym jest osobowo\u015b\u0107 I kiedy mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o zaburzeniach osobowo\u015bci. W psychologii jest wiele teorii osobowo\u015bci, ale naj\u0142atwiej b\u0119dzie je\u015bli pos\u0142u\u017c\u0119 si\u0119 definicj\u0105 Oldham i Morris. Oni definiuj\u0105 osobowo\u015b\u0107 jako system obejmuj\u0105cy charakterystyczne cechy cz\u0142owieka. Spos\u00f3b my\u015blenia, odczuwania, to jak si\u0119 zachowuje, oraz w jaki spos\u00f3b radzi sobie z problemami. Je\u015bli jeste\u015b ciekawy jaki rys osobowo\u015bci masz, nie musisz od razu poddawa\u0107 si\u0119 testom osobowo\u015bci.<\/p>\n
Wystarczy przyj\u017ce\u0107 si\u0119 jak funkcjonujesz w szesciu sferach swojego \u017cycia: w sferze ja, zwi\u0105zk\u00f3w, pracy, emocji, samokontroli, a tak\u017ce wyobra\u017ce\u0144 rzeczywisto\u015bci. Aby pe\u0142niej zrozumie\u0107 siebie popatrz uwa\u017cnie na to kim jeste\u015b, jaka jest Twoja to\u017csamo\u015b\u0107, samoocena, jak siebie widzisz, jak o sobie my\u015blisz I najwa\u017cniejsze, jak si\u0119 czujesz sam ze sob\u0105. To wa\u017cne, bo sfera ja I to jak w niej funkcjonujesz wp\u0142ywa na to jak sie zchowujesz w sytuacjach wymagaj\u0105cych od Ciebie zaprezentowania si\u0119.<\/p>\n
Jaki b\u0119dziesz w pracy, czy ofiarny I pracuj\u0105cy za wszystkich, czy raczej roszczeniowy I wykonuj\u0105cy tyle ile trzeba i nie pracuj\u0105cy ani minuty d\u0142u\u017cej. Odpowiedz sobie na wa\u017cne pytania: co o sobie my\u015blisz? Co my\u015blisz o swoim wygl\u0105dzie i ciele? Jak mog\u0105 ocenia\u0107 Ci\u0119 inni? O czym marzysz dla siebie? Kto jest dla Ciebie wa\u017cniejszy, Ty czy inni ludzie? A teraz zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 na sfer\u0119 zwi\u0105zk\u00f3w. Zobacz jak wa\u017cni s\u0105 dla Ciebie inni, jak z nimi funkcjonujesz. Wa\u017cne jest to jak reagujemy na innych I jak bardzo anga\u017cujemy si\u0119 w relacje. Kolejna wa\u017cna sfera dotyczy pracy, czyli wyznacza styl dzia\u0142ania. Zobacz w jaki spos\u00f3b wykonujesz obowi\u0105zki, jak wydajesz i przyjmujesz polecenia, w jaki spos\u00f3b podejmujesz decyzje, jak planujesz, co robisz je\u015bli kto\u015b Ci\u0119 krytykuje, w jaki spos\u00f3b dostosowujesz si\u0119 do zasad i regu\u0142. Czwart\u0105, bardzo wa\u017cn\u0105 sfera dotyczy emocji. Tutaj zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 na swoje zwyk\u0142e stany emocjonalne: rado\u015b\u0107, z\u0142o\u015b\u0107, l\u0119k, po\u017c\u0105danie, niepok\u00f3j, wra\u017cliwo\u015b\u0107 na pochwa\u0142\u0119 czy krytyk\u0119. A teraz przypatrz si\u0119 uwa\u017cnie jak te stany emocjonalne wp\u0142ywaj\u0105 na Twoje my\u015blenie i zachowanie.<\/p>\n
Zauwa\u017c jaka jest intensywno\u015b\u0107 Twoich dozna\u0144. W zale\u017cno\u015bci od sposobu prze\u017cywania emocji, b\u0119dziesz wybiera\u0142 prac\u0119, ludzi, wchodzi\u0142 w ziw\u0105zki z okre\u015blonym wzorcem reakcji. Skoro by\u0142a ju\u017c mowa o emocjach to przejd\u017amy krok dalej, strefa samokontroli.<\/p>\n
W skr\u00f3cie chodzi o to w jaki spos\u00f3b dzia\u0142asz, czy jeste\u015b spontaniczny, czy ulegasz chwili, jak si\u0119 zachowujesz w obliczu ryzyka, czy potrafisz odracza\u0107 gratyfikacj\u0119 I poczeka\u0107 na nagrod\u0119 lub efekt ko\u0144cowy, czy potrafisz planowa\u0107. By\u0107 mo\u017ce uwielbiasz ryzyko, rozrywk\u0119, hazard, oraz dzia\u0142asz szybko bez zastanowienia. Mo\u017cliwe te\u017c, \u017ce wr\u0119cz przeciwnie, planujesz, sprawdzasz, przewidujesz, kalkulujesz ryzyko. Jak widzisz, samokontrola pe\u0142ni istotn\u0105 role w kontek\u015bcie obszaru zawodowego.<\/p>\n
Przejd\u0119 ju\u017c do ostatniej sfery, a mianowicie do rzeczywisto\u015bci. Czyli tego w jaki spos\u00f3b interpretujesz to co Ci\u0119 otacza. Czy skupiasz si\u0119 na faktach i konkretch, czy widzisz to czego inni nie widz\u0105. Wa\u017cne jest to, w jaki spos\u00f3b Twoje wyobra\u017cenia o \u015bwiecie kszta\u0142tuj\u0105 Twoje zachowanie. Pomy\u015bl przez chwil\u0119 jaki jest Tw\u00f3j \u015bwiat. Kiedy ju\u017c odpowiesz sobie szczerze na ca\u0142\u0105 mas\u0119 pyta\u0144 dotycz\u0105c\u0105 Ciebie i Twojego \u017cycia, osi\u0105gniesz wi\u0119kszy wgl\u0105d w to kim jeste\u015b, a tak\u017ce b\u0119dziesz bardziej czujny na zachowania i postaw\u0119 innych ludzi.<\/p>\n
A teraz przypomnij sobie osoby z Twojego \u015brodowiska, kt\u00f3re w zauwa\u017calny spos\u00f3b odbiegaj\u0105 od szeroko poj\u0119tej normy. S\u0105 zawsze zdenerwowane lub zal\u0119knione. Brawurowo id\u0105 do przodu lub zazwyczaj unikaj\u0105 wyzwa\u0144. Je\u015bli przyj\u017cysz si\u0119 im bli\u017cej, by\u0107 mo\u017ce dostrze\u017cesz w nich opisane przeze mnie w dalszej cz\u0119\u015bci tekstu zaburzone osobowo\u015bci. O zaburzeniach osobowo\u015bci mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 wtedy, gdy wzorzec wewn\u0119trznych do\u015bwiadcze\u0144 i zachowa\u0144 wyra\u017anie odbiega od oczekiwa\u0144 kultury, w jakiej funkcjonuje dany cz\u0142owiek. Obszary dotkni\u0119te zaburzeniem dotycz\u0105 sposobu postrzegania i oceniania siebie, innych ludzi i \u015bwiata zewn\u0119trznego, a tak\u017ce reakcj emocjonalnych (ich intensywno\u015bci, zmienno\u015bci i adekwatno\u015bci do sytuacji), oraz relacji z innymi lud\u017ami. Skoro ju\u017c wiesz czym jest zaburzona osobowo\u015b\u0107, pewnie zastanawiasz si\u0119 jak ludzie, kt\u00f3rzy nie postrzegaj\u0105 siebie, innych ludzi i \u015bwiata tak jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas, a do tego s\u0105 chwiejni emocjonalnie, dochodz\u0105 do w\u0142adzy, zajmuj\u0105 wysokie stanowiska w organizacjach i maj\u0105 realny wp\u0142yw na Ciebie i Twoje \u017cycie.<\/p>\n
A teraz odwo\u0142aj si\u0119 do swoich osobistych do\u015bwiadcze\u0144. Przypomnij sobie taka osob\u0119 z w\u0142asnej pracy. Z jednej strony szalenie charakterystyczn\u0105, atrakcyjn\u0105 i budz\u0105c\u0105 zainteresowanie, z drugiej jednak strony budz\u0105ce l\u0119k, irytacj\u0119 i wp\u0142ywaj\u0105ce negatywnie na Tw\u00f3j stan emocjonalny. Postanowi\u0142am pos\u0142u\u017cy\u0107 si\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0105 Alberta J. Bernsteina \u201cEmocjonalne wampiry w pracy\u201d i na jej podstawie przybli\u017cy\u0107 Ci troche sylwetki os\u00f3b, z kt\u00f3rymi prawdopodobnie mia\u0142e\u015b lub masz na codzie\u0144 do czynienia.<\/p>\n
Pierwsza b\u0119dzie osobowo\u015b\u0107 aspo\u0142eczna. Rozpozna\u0107 j\u0105 mo\u017cna g\u0142\u00f3wnie po tym, \u017ce dana osoba nie zwraca uwagi na zasady spo\u0142ecznego wsp\u00f3\u0142\u017cycia. Uwielbia seks, narkotyki,dobra zabaw\u0119 i ryzyko. To wszystko budzi silne emocje, a na tym zale\u017cy jej najbardziej. Najgorsze co mo\u017ce jej si\u0119 przydarzy\u0107 to nuda i stagnacja. Ka\u017cda zachcianka ma by\u0107 natychmiast zaspokojona. To kr\u00f3lowie \u017cycia, seskowni, przezabawni i budz\u0105cy emocje. Bardzo \u0142atwo si\u0119 do nich przekonujemy,dajemy si\u0119 uwie\u015b\u0107 ( w przeno\u015bni i dos\u0142ownie) ale te\u017c bardzo szybko zauwa\u017camy, \u017ce oszukuj\u0105, s\u0105 zawodni i nieprzewidywalni. Niestety zanim dojdziesz do tego, ze w\u0142a\u015bnie zosta\u0142e\u015b oszukany, dasz si\u0119 zwie\u015b\u0107 dobroci, porozumieniu, dostrojeniu, Osoby z zaburzeniami aspo\u0142ecznymi nakarmi\u0105 Twoje ego w celu osi\u0105gni\u0119cia swoich korzy\u015bci. A gdzie najcz\u0119\u015bciej spotkasz takie osoby? Jest ich wiele w\u015br\u00f3d przedstawicieli handlowych, mog\u0105 zajmowa\u0107 si\u0119 kreatywn\u0105 ksi\u0119gowo\u015bci\u0105 lub spe\u0142niaj\u0105 si\u0119 buduj\u0105c legalne lub nielegalne piramidy finansowe. Generalnie s\u0105 wsz\u0119dzie tam, gdzie pieni\u0105dze i du\u017ce mo\u017cliwo\u015bci. Kolej na osobowo\u015b\u0107 histrioniczn\u0105. To osoby, kt\u00f3ry zale\u017cy g\u0142\u00f3wnie na Twojej uwadze i aprobacie. Poznasz je przede wszystkim po atrakcyjnym wygl\u0105dzie. Bardzo \u0142atwo otrzymuj\u0105 prace, zyskuj\u0105 miejsce w naszych sercach, ale niestety ca\u0142y czas odgrywaj\u0105 przedstawienie bo ich \u017cycie jest nasycone teatralno\u015bci\u0105. Histrionik wierzy, \u017ce jest wspania\u0142ym cz\u0142owiekiem, unika konflikt\u00f3w, ale jednocze\u015bnie stwarza probl\u00e9my. Z jednej strony nap\u0119dza je motywacja, cz\u0119sto powtarzaj\u0105 has\u0142a znanych ludzi, a z drugiej strony stroni\u0105 od mozolnej pracy, rozwi\u0105zywania problem\u00f3w i szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. S\u0105 dwa wyraziste typy histrionik\u00f3w. Typ teatralny, wyg\u0142asza mowy i motywuj\u0105ce przem\u00f3wienia, i typ bierno-agresywny rozwi\u0105zuj\u0105cy konflikty poprzez udawanie, \u017ce go nie ma. Te osoby rzadko wpadaj\u0105 w z\u0142\u00f3\u015b\u0107, ale prowokuj\u0105 do pojawienia si\u0119 z\u0142\u00f3\u015bci u Ciebie. G\u0142\u00f3wnie zajmuj\u0105 stanowiska \u015bredniego szczebla mened\u017cerskiego. Potrzebuj\u0105 du\u017co pochwa\u0142 i motywacji do pracy. Kiedy co\u015b dzieje si\u0119 nie po ich my\u015bli, zaczynaj\u0105 odgrywa\u0107 sw\u00f3j teatr. Trzecia jest osobowo\u015b\u0107 narcystyczna. My\u015bl\u0105 tylko o sobie, Nie zajm\u0105 si\u0119 czym\u015b, co nie le\u017cy w ich interesie. Je\u015bli czego\u015b od Ciebie potrzebuje, traktuje Ci\u0119 na r\u00f3wni ze sob\u0105 ale gdy tylko dostanie to na czym mu zale\u017cy, od razu o Tobie zapomni. Jest przekonany o swojej wyj\u0105tkowo\u015bci i zawsze musi wygrywa\u0107. Zazwyczaj walczy do samego ko\u0144ca, co najwa\u017cniejsze dbaj\u0105c tylko o siebie. Kolejna osobowo\u015b\u0107, o kt\u00f3rej musz\u0119 wspomnie\u0107 to osoby obsesyjno-kompulsywne. Ich drugie imi\u0119 brzmi kontrola. To ludzie, kt\u00f3rzy bardzo dok\u0142adnie wykonuj\u0105 zadania, staraj\u0105 si\u0119 wszystko przewidywa\u0107 i przesadnie dbaj\u0105 o porz\u0105dek i \u0142ad. Krzywd\u0119 z ich strony mo\u017cesz zazna\u0107 z chwil\u0105, gdy narazisz ich na niebezpiecze\u0144stwo wynikaj\u0105ce z zachwiania ich uk\u0142adanki. Te osoby nie lubi\u0105 niespodzianek, nie chwal\u0105 innych i maj\u0105 probl\u00e9m z podejmowaniem decyzji. I na koniec zostawi\u0142am osobowo\u015b\u0107 paranoiczn\u0105.<\/p>\n
Osoba dotkni\u0119ta tym zaburzeniem ma ci\u0105g\u0142e poczucie prze\u015bladowania. Ma jasno sprecyzowane pogl\u0105dy i teorie spiskowe, kt\u00f3rych nie obawia si\u0119 g\u0142osi\u0107. Z chwil\u0105, gdy poddajesz w w\u0105tpliow\u015b\u0107 g\u0142oszone przez ni\u0105 prawdy, zostajesz zidentyfikowany jako wr\u00f3g i zaczyna si\u0119 walka poprzez wyg\u0142aszanie gr\u00f3\u017ab czy podj\u0119cie innych krok\u00f3w, aby Ci zaszkodzi\u0107 lub pozby\u0107 ci\u0119 z grona wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w. Paranoicy to ludzie zagniewani, walcz\u0105cy z \u201esystemem\u201c. Niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce paranoja w niewielkich dawkach mo\u017ce by\u0107 istot\u0105 charyzmy, ale w za du\u017cych powoduje kompletne odrealnienie. Podsumowuj\u0105c, osoby z wy\u017cej wymienionymi zaburzeniami osobowo\u015bci zostan\u0105 przez Ciebie napewno zauwa\u017cone. B\u0119d\u0105 si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia\u0142y wyj\u0105tkowym wygl\u0105dem, magnetyzmem, charyzm\u0105, czasem ogromn\u0105 odwag\u0105, wielkim zaanga\u017cowaniem\u2026 czasem dziwacznym zachowaniem dalece odbiegaj\u0105cym od normalno\u015bci.Zauwa\u017c, \u017ce wszystkie wyr\u00f3\u017cniki wyst\u0119puj\u0105 w ekstremalnym nasileniu. Zr\u00f3b sobie ma\u0142y eksperyment i jutro, podczas rozmowy z r\u00f3\u017cnymi osobami postaraj si\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na swoje emocje. Co dana osoba w Tobie budzi. L\u0119k? Irytacj\u0119? Z\u0142o\u015b\u0107? A mo\u017ce zachwyt i mi\u0142o\u015b\u0107 od pierwszego wej\u017cenia? Wszystko jest mo\u017cliwe, ale tak jak zachowania tych osob s\u0105 skrajne, tak uczucia , kt\u00f3re budz\u0105 si\u0119 w nas s\u0105 skrajne. Im wi\u0119ksz\u0105 b\u0119dziesz mia\u0142 \u015bwiadomo\u015b\u0107 siebie, swoich reakcji i b\u0119dziesz potrafi\u0142 odr\u00f3\u017cni\u0107 manipulacj\u0119 od szczerej rozmowy i szczerych intencji, tym mniej krzywdy dasz sobie wyrz\u0105dzi\u0107. Je\u015bli zainteresowa\u0142 Ci\u0119 temat zaburz\u0144 osobowo\u015bci i chcia\u0142by\u015b dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej na ten temat, zach\u0119cam Ci\u0119 do nabycia kolejnego wydania Businessman Today. Napisz\u0119 wtedy jak masz sobie radzi\u0107 z osobami, kt\u00f3re zidentyfikowa\u0142e\u015b jako zaburzone, trudne lub wp\u0142ywaj\u0105ce na Ciebie niekorzystnie.<\/p>\n